Η
Επιλογή του Δεκαπενθημέρου
Από τον Γιάννη Σμοΐλη
Παρενέργειες (2013) * * * 1/2
Σκηνοθεσία:
Steven Soderbergh
Παίζουν: Rooney Mara, Channing Tatum,
Jude Law, Catherine Zeta-Jones
106’,
1.85:1
Αν το “Side Effects” σαν φιλμ καταφέρνει να είναι
δαιμονισμένα απολαυστικό την ώρα που θίγει και κάποια πολύ σοβαρά ζητήματα της
–με πολλές έννοιες- καταθλιπτικής νεοτερικής κοινωνίας (την ολοένα και πιο
νοσηρή εξάρτηση από τα ψυχοφάρμακα),
αυτό το οφείλει στον ευφυέστατο σκηνοθέτη του. Ενώ τo σενάριο του Scott Z.
Burns θα μπορούσε να κινηθεί σε πολλές κατευθύνσεις (επί παραδείγματι να δώσει
μια ενδιαφέρουσα ταινία τρόμου που θα αντλούσε τα τρομάγματα της κοιτάζοντας
προς τις σκοτεινότερες γωνιές του ανθρώπινου ασυνείδητου ή μια φιλοσοφική
αλληγορία για την έννοια της ευθύνης έτσι όπως την κατασκευάζει μια συνείδηση
σε εγρήγορση και την αναιρεί μια άλλη που απλώς ονειρεύεται), τελικά επιλέγει
να αφεθεί σ’ έναν παλιομοδίτικο χιτσκοκισμό, αλλά είναι το δημιουργικό χάρισμα
του Soderbergh που το γλιτώνει απ’ την κοινοτοπία.
Αυθάδικα στυλάτο, συγκρατημένα κυνικό χωρίς να
επιστρατεύει τον- πολύ μοδάτο στις μέρες μας
(αλλά τελικά εύκολο) - αμοραλισμό, με μια περιπαικτική διάθεση που
ξεδιπλώνεται σταδιακά και διαψεύδει τις προσδοκίες του θεατή, το “Side Effects”
θα μπορούσε στα χέρια ενός οποιουδήποτε άλλου σκηνοθέτη να εκπέσει στον
εξυπνακισμό των ασταμάτητων ανατροπών, με τον Soderbergh όμως να καθοδηγεί
σταδιακά το αποτέλεσμα προς την κατάμαυρη σάτιρα απογειώνεται εύκολα στη
διάσταση του cult. Όχι γιατί δεν έχει κάτι σημαντικό να πει (αντιθέτως, εδώ
στηλιτεύεται επιτυχώς η ψυχοπαθολογία του πολιτισμού μας με την ευρύτερη έννοια:
όχι εξαιτίας της ροπής του προς την αρρώστια αλλά για την – προς εκμετάλλευση -
υποκριτική μανία της ίασης που τον κατατρώει), αλλά γιατί λέγοντας το δεν
ξεχνάει να γελάσει.
Με την ξεκαρδιστική ελαφρότητα ενός κόσμου γιατρικών
που εμμένει να πολεμάει συμπτώματα και να αγνοεί αιτίες.
Κυκλοφορούν
ακόμη:
Από τον Χρήστο Ζαφειριάδη
The Whip and the
Body (1963)
Απομονωμένο από την κοινή θέα και αφιερωμένο στον
ερωτισμό μιας ιστορίας ονειρικού και γοτθικού τρόμου (εφάμιλλη με αυτές της
Hammer Films), το Whip and the Body του Mario Bava καταφέρνει από τα πρώτα
κιόλας λεπτά του να σαγηνεύσει τον θεατή, εγκλωβίζοντάς τον στο (επίσης
απομονωμένο) κάστρο και το μυστήριο της ευγενούς οικογένειας που το κατοικεί.
Μακάβρια ατμόσφαιρα και ψυχεδελίζουσες αναθυμιάσεις αγκαλιάζουν το κορμί της
Nevenka (μια υπέροχη Daliah Lavi – δίπλα στο κακόβουλο βλέμμα του Christopher
Lee), όπου με τις σαδομαζοχιστικές της φαντασιώσεις(;) και τους ερωτικούς της
αναστεναγμούς προκαλεί, τόσο σωματικά όσο και πνευματικά, μια εθιστικά αμαρτωλή
ηδονή.
* * * *
Nuovo Cinema Paradiso (1988)
Όλες οι ιστορίες μάς
μιλάνε με έναν δικό τους τρόπο, ικανό να αγγίξει εκείνον που νιώθει έτοιμος να
αισθανθεί, έτοιμος να παραδοθεί ολότελα στην αλήθεια που κρύβει μέσα του το κάθε
παραμύθι. Την αλήθεια των ανθρώπων που αγάπησαν χωρίς επιστροφή, που βίωσαν κάθε
συναίσθημα σα να ήτανε το τελευταίο, που βύθισαν τη νοσταλγία τους μέσα στις
εικόνες αμέτρητων παράνομων φιλιών. Φιλιών που δεν γεράσανε ποτέ, που δεν
ξεχάστηκαν ούτε για μια στιγμή και τα οποία έχουν τη δύναμη να σε κάνουν να
νιώθεις για πάντα ζωντανός. Και τότε το παραμύθι μετατρέπεται σε ζωή. Και η ζωή
σε παράδεισο. Όπως στο σινεμά.
* * * * 1/2
Du rififi chez les hommes (1955)
Ανάμεσα στα ομιχλώδη φώτα, τα
λασπωμένα σοκάκια και τα υπόκοσμα νεφελώματα των παριζιάνικων ‘50s, τέσσερεις
κακοποιοί αναλαμβάνουν να φέρουν εις πέρας ένα διαμαντένιο ριφιφί, αναζητώντας
την οικονομική δικαίωση και την προσωπική επιβεβαίωση που απουσιάζουν από τις
ζωές τους. Η δουλειά διεκπεραιώνεται με επιτυχία, θυσιάζεται όμως στο βωμό της
ανθρώπινης ματαιοδοξίας, δίνοντας τη δυνατότητα στον Dassin να κατασκευάσει ένα
κατάμαυρο (noir) κομψοτέχνημα, κερδίζοντας τόσο το βραβείο καλύτερης
σκηνοθεσίας στο φεστιβάλ των Καννών, όσο και την αναγνώριση της παγκόσμιας
σινεφίλ κοινωνίας που απολαμβάνει, ακόμα και σήμερα, σχεδόν 60 χρόνια μετά την
πρώτη προβολή, ένα αφηγηματικό αριστούργημα.
* * * * 1/2
The
Conjuring (2013)
Με το Κάλεσμα, ο τρομολάγνος
James Wan καταφέρνει αυτό που ελάχιστοι συνάδελφοί του καταφέρνουν σήμερα. Να
κατασκευάσει μια αγνή και καλοσκιασμένη ταινία διάχυτου τρόμου, υπηρετώντας με
σεβασμό το είδος που φαίνεται να του ταιριάζει. Επιλέγει την ελαφρότητα της
μυθοποίησης για να ξεδιψάσει προσωρινά τους επιρρεπείς στον φρικώδη τρόμο
θεατές και όλους εκείνους που παθιάζονται στο να ταξιδεύουν, εθισμένοι στα
αχαρτογράφητα βάθη μιας άλλης πραγματικότητας. Ωστόσο, η επιφανειακή προσέγγιση
της δαιμονοποίησης και οι ευκολοχώνευτες σεναριακές διέξοδοι λειτουργούν
αρνητικά, αποτρέποντας την ιστορία από το να αναδειχθεί σε κινηματογραφικό
φαινόμενο της εποχής μας. Μέχρι την επόμενη φορά…
* * *
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου