Η
Επιλογή του Δεκαπενθημέρου:
Από τον Γιάννη Σμοΐλη
Νοσταλγία (1983) *****
Σκηνοθεσία: Αντρέϊ Ταρκόφσκι
Πρωταγωνιστούν: Όλεγκ Γιανκόφσκι, Έρλαντ
Γιόζεφσον, Ντομιτσιάνα Τζορντάνο, Ντέλια Μποκάρντο
125’, 1.66:
1
Κάνουμε
συχνά κατάχρηση της λέξης «ποιητής» όταν αναφερόμαστε σε (σπουδαίους, έστω)
σκηνοθέτες. Ταινίες «ποιητικές» υπάρχουν πολλές, ταινίες-ποιήματα, όμως, σαν
του μεγάλου λυρικού Andrei
Tarkovsky,
πόσοι στ’ αλήθεια μπορούν να περηφανευτούν ότι έφτιαξαν;
Η
αριστουργηματική Νοσταλγία, είναι ένας ακόμα ύμνος του σπουδαίου Ρώσου στην
Πίστη. Κι αν είσαι άθεος, ίσως παρασυρθείς ευκολότερα απ’ αυτό το φλεγόμενο
όραμα, αυτή την ένθεη ματιά. Γιατί ο Tarkovsky δεν είναι ένας ανάλγητος θεοσεβούμενος που
διακηρύσσει δόγματα, αλλά ένας ανήσυχος διανοούμενος που δονείται ολόκληρος απ’
το πάθος της υπερβατικής πλήρωσης, της ένωσης του πεπερασμένου με το άπειρο,
του θνητού με το αθάνατο. Μοιάζει να εμπνέεται από τα λόγια του Kierkegaard που γράφει στο «Φόβος και
Τρόμος»: «Ο έρωτας έχει τους ιεροφάντες του ανάμεσα στους ποιητές, και κάποτε
θ’ ακούσεις και καμιά φωνή που θα ξέρει πώς να τον τιμήσει: όμως ούτε λέξη δε
θ’ ακούσεις για την πίστη. Άραγε, ποιος θα βρεθεί να μιλήσει προς τιμήν αυτού
του πάθους;». Σε ό,τι αφορά την έβδομη τέχνη λοιπόν, θα μιλήσει ο Tarkovsky.
